حقوق و تکالیف والدین در مدت حضانت : برابر ماده 1168 قانون مدنی که از مواد امری نیز است ، حضانت و نگهداری از کودک و فرزند ، هم حق و هم تکلیف والدین است بنابراین نمی توان کودک را از والدین یا از پدر و یا مادری که حضانت کودک یا طفل با اوست گرفت مگر در صورت وجود علت قانونی .
هیچ یک از والدین حق ندارند در مدتی که حضانت فرزند بر عهده او است از نگهداری او امتناع نمایند و از این جهت حتی نمی توانند مطالبه اجرت و دستمزد کنند . اما چون نفقه کودک با پدرش است بنابراین مادر در مدت حضانت اگر نگهداری فرزند نیاز به هزینه داشته باشد ، می تواند علیه پدر مبادرت به اقامه دعوای مطالبه نفقه فرزند مشترک را نماید و دادگاه با تعیین کارشناس در این خصوص ، اتخاذ تصمیم خواهد نمود . در خصوص سایر مسائل مربوط به نفقه کودک در قسمت های دیگر این وب سایت توضیحاتی داده شده است .
عدم فرصت والدین در نگهداری فرزند
اگر والدین شخصاً فرصت نگهداری فرزندشان را در مدت حضانت نداشته باشند ، می توانند فرد دیگری را برای حضانت ( نگهداری و تربیت ) کودک تعیین نمایند ، بدیهی است که این شخص باید تحت نظارت خودشان باشد .
لازم به ذکر است که حضانت قابل انتقال به شخصی غیر از والدین و یا قابل اسقاط نیست اما تحت شرایطی که در قانون تعریف شده است ، ممکن است به واسطه مثلاً اعتیاد یا جنون یکی از والدین یا هر دو آنها ، برای مدتی حضانت آنها سلب شود و مانعی موقتی در نگهداری فرزند به وجود آید . بنابراین استخدام مربی برای نگهداری و تربیت کودک در مدت حضانت به معنای انتقال حضانت نیست بلکه به معنی تفویض آن یعنی اختیار نگهداری به طور موقت است .
تکلیف والدین در نگهداری فرزند
همانطور که در ابتدای مقاله گفته شد حضانت کودک حق والدین است اما باید دانست که آن ها مکلف و مجبور به نگهداری از کودک نیز هستند ، لذا قانونگذار مقرر نموده است ، در صورت عدم رعایت و عدم توجه در نگهداری و تربیت کودک از سوی والدین یا کسی که حضانت با او است ، خسارتی به کودک اعم از جسمی و روحی وارد شود مسئولیت حقوقی و بعضاً کیفری پیش بینی شده است ، و حتی فراتر از این موضوع ، چنانچه در مدت حضانت ، از طرف کودک به شخص ثالثی خسارت و زیان وارد شود ، کسی که نگهداری و مواظبت کودک بر عهده او بوده است در صورت تقصیر و کوتاهی در نگهداری او ، مسئول جبران زیان وارده می باشد و در صورت عدم استطاعت و توان مالی کافی ، چنانچه کودک دارای اموال باشد از دارایی کودک برای جبران خسارت استفاده خواهد شد .
امید شاه مرادی – وکیل پایه یک دادگستری و مشاور حقوقی
